Thứ Năm, ngày 28 tháng 7 năm 2011

Các phương pháp đánh dấu gà

Khi nuôi chơi một bầy gà nhỏ, bạn có thể dễ dàng phân biệt các cá thể với nhau. Nhưng nếu bạn là nhà lai tạo thì vấn đề sẽ trở nên phức tạp. Bạn sẽ có nhiều bầy gà mà màu sắc và hình dạng của chúng rất tương đồng. Quá trình lai tạo làm phát sinh nhu cầu đánh dấu từng cá thể, lứa hoặc dòng gà khác nhau. Có nhiều phương pháp đánh dấu mà bạn có thể chọn lựa tùy hoàn cảnh, điều quan trọng là bạn phải ghi chép để nhớ cách đánh dấu.

*Phương pháp đánh dấu phổ biến nhất là vòng chân (leg band, bandette) và vòng xoắn (spiral), loại vòng rẻ tiền hơn. Bạn phải dự trữ nhiều loại màu và kích cỡ vòng khác nhau để sử dụng vào mỗi giai đoạn phát triển của bầy gà. Thông thường, mỗi bầy hay dòng gà được đánh dấu bằng một màu riêng biệt. Bạn cũng có thể kết hợp vòng chân và vòng xoắn với nhau: chẳng hạn, vòng xoắn đánh dấu dòng gà, vòng chân có ghi số đánh dấu lứa hoặc cá thể. Như vậy khi quan sát bầy gà, bạn sẽ dễ dàng phân biệt các dòng gà với nhau, chỉ khi cần phân biệt lứa hoặc cá thể thì mới phải bắt gà lên xem vòng chân. 

Để tiết kiệm, bạn có thể dùng dây rút màu (cable tie) để đánh dấu gà. Ngoài ra, vòng kim loại (metal, butt-end) được thiết kế để sử dụng một lần và cần dụng cụ bấm đặc biệt. Loại vòng này thường được dùng cho gà trưởng thành.

Lưu ý rằng khi gà phát triển, chân to ra thì vòng chân có khả năng hằn sâu vào thịt nếu bạn không kịp thay mới. Điều này thường xảy ra với loại vòng xoắn và vòng dây rút.

*Phương pháp tiết kiệm thời gian và tiền bạc hơn là gắn vòng cánh (wing band). Vòng cánh được gắn lên màng cánh gà con vài ngày tuổi. Vấn đề duy nhất là đôi khi vòng cánh có thể mắc vào mỏm cánh khiến nó không thể phát triển bình thường được. Vòng kim loại với mã số thường được sử dụng để đánh dấu gà trưởng thành, đặc biệt là gà đá.




*Phương pháp nữa thường được sử dụng trong lai tạo là bấm màng chân (toe-punching). Gà con vài ngày tuổi được bấm màng chân để đánh dấu. Vấn đề của bấm màng chân là đôi khi nó tự lành kín lại. Một sư kê tuyên bố rằng việc bấm màng chân hủy hoại nhiều dòng gà đá hơn bất kỳ thứ gì khác! Nguyên do là vì lỗ bấm tự lành khiến ông không thể phân biệt được các dòng đã đánh dấu. Bấm màng chân thường được kết hợp với bấm mũi (nose marking) hoặc bấm mép __/\__ để đánh dấu các dòng gà.

Để tránh màng chân liền lại sau khi bấm, người ta bôi thuốc sát trùng rồi chèn bằng que tăm hay cọng tỏi.

Dụng cụ bấm:


Màng chân trước và sau khi bấm:


Đánh dấu mũi trái (bằng kềm cắt hay kéo):


So sánh với mũi phải không đánh dấu:


Các trường hợp đánh dấu màng chân (16). Vì lý do nào đó không biết rõ nguồn gốc gà thì để trống, không bấm:


Khi kết hợp bấm màng chân với bấm mũi, chúng ta có 64 trường hợp:

1 = 1 Right Out, RO
2 = 2 Right In, RI
3 = 1 + 2 = 3 Double Right, DR
4 = 4 Left In, LI
5 = 1 + 4 = 5 Right Out, Left In, ROLI
6 = 2 + 4 = 6 Right In, Left In, RILI
7 = 3 + 4 = 7 Double Right, Left in, DRLI
8 = 8 Left Out, LO
9 = 1 + 8 = 9 Right Out, Left Out, ROLO
10 = 2 + 8 = 10 Right In, Left Out, RILO
11 = 3 + 8 = 11 Double Right, Left Out, DRLO
12 = 4 + 8 = 12 Double Left, DL
13 = 5 + 8 = 13 Double Left, Right Out, DLRO
14 = 6 + 8 = 14 Double Left, Right in, DLRI
15 = 7 + 8 = 15 Double Left, Double Right, DLDR
16 = 16 Right Nostril, RN
17 = 1 + 16 = 17 Right Out, Right Nostril, RORN
18 = 2 + 16 = 18 Right In, Right Nostril, RIRN
19 = 3 + 16 = 19 Double Right, Right Nostril, DRRN
20 = 4 + 16 = 20 Left In Right, Nostril, LIRN
21 = 5 + 16 = 21 Right Out, Left In, Right Nostril, ROLIRN
22 = 6 + 16 = 22 Right In, Left In, Right Nostril, RILIRN
23 = 7 + 16 = 23 Double Right, Left In, Right Nostril, DRLIRN
24 = 8 + 16 = 24 Left Out, Right Nostril, LORN
25 = 9 + 16 = 25 Right Out, Left Out, Right Nostril, ROLORN
26 = 10 + 16 = 26 Right In, Left Out, Right Nostril, RILORN
27 = 11 + 16 = 27 Double Right, Left Out, Right Nostril, DRLORN
28 = 12 + 16 = 28 Double Left, Right Nostril, DLRN
29 = 13 + 16 = 29 Double Left, Right Out, Right Nostril, DLRORN
30 = 14 + 16 = 30 Double Left, Right In, Right Nostril, DLRIRN
31 = 15 + 16 = 31 Double Left, Double Right, Right Nostril, DLDRRN
32 = 32 Left Nostril, LN
33 = 1 + 32 = 33 Right Out, Left Nostril, ROLN
34 = 2 + 32 = 34 Right In, Left Nostril, RILN
35 = 3 + 32 = 35 Double Right, Left Nostril, DRLN
36 = 4 + 32 = 36 Left In, Left Nostril, LILN
37 = 5 + 32 = 37 Right Out, Left In, Left Nostril, ROLILN
38 = 6 + 32 = 38 Right In, Left In, Left Nostril, RILILN
39 = 7 + 32 = 39 Double Right, Left In, Left Nostril, DRLILN
40 = 8 + 32 = 40 Left Out, Left Nostril, LOLN
41 = 9 + 32 = 41 Right Out, Left Out, Left Nostril, ROLOLN
42 = 10 + 32 = 42 Right In, Left Out, Left Nostril, RILOLN
43 = 11 + 32 = 43 Double Right, Left Out, Left Nostril, DRLOLN
44 = 12 + 32 = 44 Double Left, Left Nostril, DLLN
45 = 13 + 32 = 45 Double Left, Right Out, Left Nostril, DLROLN
46 = 14 + 32 = 46 Double Left, Right In, Left Nostril, DLRILN
47 = 15 + 32 = 47 Double Left, Double Right, Left Nostril, DLDRLN
48 = 16 + 32 = 48 Double Nostril, DN
49 = 1 + 48 = 49 Right Out, Double Nostril
...


Nguồn: http://www.diendancacanh.com/forum/showthread.php?73751